Alexander van Slobbe Nooit uitgekeken, nooit uitgewerkt

15 december 2013

‘Ik zit niet in de mode’, zegt Alexander van Slobbe uitdagend. Het is een opmerkelijk uitspraak voor een man die als eerste in Parijs ging showen en van grote invloed was op de waardering voor de Nederlandse mode buiten de eigen landsgrenzen. Voor zijn werk en ambassadeurschap ontving hij in 2003 de oeuvreprijs van het Prins Bernhard Cultuurfonds. Het was de eerste keer dat deze prestieuze onderscheiding aan een modeontwerper werd toegekend. Van Slobbe is er nog steeds trots op. 

“Ik heb gedaan wat mijn hart me ingaf en had op het juiste moment de juiste mensen om me heen. We hebben gekozen voor onvoorwaardelijke kwaliteit. Dat die keus zoveel zou losmaken, heb ik nooit voorzien.”

“Mode ontstaat op straat, doordat jongeren zich tegendraads kleden, wat door de mode-industrie wordt opgepikt en vertaald in trends. Daar heb ik nooit aan meegedaan. Daarom zeg ik: ik zit niet in de mode. Ik zie mezelf als vormgever. Beeldende kunst, en dan vooral abstracte kunst, architectuur en design zijn mijn inspiratiebronnen. Nederland heeft op die terreinen in de hele wereld altijd al een bijzondere reputatie gehad. Maar Nederlandse mode was in de tijd waarin ik een eigen label begon eerder een kwestie van  confectie dan van kwalitatief en oorspronkelijk design. Door als één van de eerste Nederlandse ontwerpers mee te doen aan de grote shows in Parijs is daar een kentering in ontstaan.”

Over Alexander van Slobbe
Alexander van Slobbe (1959) studeert in 1984 cum laude af aan de Academie voor beeldende kunsten Arnhem. Later zou hij zich met plezier weer als hoofddocent verbinden aan de opleiding, die is gehuisvest in een gebouw van de door hem zeer bewonderde Gerrit Rietveld. In 1989 brengt Van Slobbe zijn eigen label: orson + bodil. In 1993 maakt hij internationaal furore met zijn mannenmodelabel SO. 

De stijl van Alexander van Slobbe wordt dikwijls ‘sober’ genoemd, minimalistisch. Insiders noemen hem als de wegbereider van het ‘Nederlandse modernisme’ in de mode. Van Slobbe heeft altijd grote interesse getoond voor het ontwerpproces, voor ambacht en vakmanschap, ook toen dat nog lang niet in zwang was. In 2010 wijdt het Centraal Museum in Utrecht een expositie aan juist dit aspect van de ontwerper, Stof tot nadenken. Alexander van Slobbe doet geen concessies aan zijn visie op kwaliteit en soevereiniteit. Op dit moment gaat zijn aandacht vooral uit naar orson + bodil, met een conceptstore in Amsterdam, Herenstraat 38. Deze maand gaat de eigen webwinkel live: shop.orsonbodil.com. Daarnaast ontwierp Van Slobbe dit jaar de nieuwe uniformen voor het Rijksmuseum in Amsterdam en was hij afgelopen oktober als curator betrokken bij de Designweek Bejing, waar hij tevens workshops gaf.

Vasthouden aan kwaliteit, onvoorwaardelijk
Met de concessieloze kwaliteit van orson + bodil weet Alexander van Slobbe vanaf het begin, in 1989, een eigen klantenkring aan te spreken. Zoals hij trouw bleef aan zijn kwaliteitsprincipes, blijven zijn klanten loyaal aan zijn merk. Van Slobbe volgt zijn eigen richting. Soms passen zijn creaties in het bestaande, altijd vluchtige modebeeld, soms vallen ze er buiten. Hij laat zich niet door hypes of trends de wet voorschrijven. Het begrip ‘kwaliteit’ is altijd leidend. “Door vast te houden aan kwaliteit en door op het juiste moment met de juiste mensen de juiste dingen te doen, hebben we de mode in eigen land en daarbuiten naar een hoger niveau kunnen tillen. Als ik nu kijk naar de manier waarop  collega’s zich in het buitenland manifesteren, kan ik niet anders dan trots zijn op de reputatie die  Nederlandse modeontwerpers genieten.”

Hoe goed orson + bodil ook werd ontvangen, het echte vuurwerk begon met het mannenlabel SO, in 1993. De ingetogen, minimalistische touch van SO maakte vooral in Japan furore en veranderde het leven van de vormgever op slag. De man die bij voorkeur in zijn atelier zit, met betrouwbare mensen om zich heen, om vanuit basismaterialen en patronen te werken aan creaties waarin de hand van de meester altijd aanwezig is, zat alleen nog maar in het vliegtuig en reisde van hotel naar hotel en van show naar show.

“Ik werd volledig geleefd”, zegt Alexander van Slobbe nu, nadat hij zijn rust hervond in Friesland, waar hij woont en werkt in een monumentale villa in Hardegaryp, ontworpen door architect Abe Bonnema (1926-2001). “Het liep helemaal uit de hand. Voor elke collectie maakten we wel 700 nieuwe items. Alles draaide om marketing en merchandising. Ik raakte van mezelf vervreemd. Ik heb veel te danken aan die tijd, maar ook een stukje van mezelf ingeleverd.”

De herontdekking van Alexander van Slobbe
Na ruim tien jaar nam Alexander van Slobbe, toen 42, een resoluut besluit. Hij verkocht SO. Er trad een fase van herbezinning in. De vormgever mijdt de pers en de grote shows, verhuist van Amsterdam naar Friesland, en werkt in relatieve stilte aan zijn oeuvre. Hij geniet van zijn werk, maar staat opnieuw voor een kruispunt. Houd ik het klein en beperk ik me tot de binnenlandse markt? Of ga ik mijn grenzen weer letterlijk verleggen met alle drukte die je daarmee over jezelf afroept? Om de vraag of het tijd is voor een ‘internationale herontdekking van Alexander van Slobbe’ moet de sympathieke vormgever smakelijk lachen. “Een herontdekking? Op mijn 54ste…? Te gek voor woorden. Maar waarom ook eigenlijk niet? Laat orson + bodil gerust doorbreken. Als ik maar vast kan houden aan mijn persoonlijke wereldbeeld van kwaliteit en luxe.”

Lees ook:

Vrouwen stralen met oorbellen uit Makkum >>

Parels van Makkum: de finishing touch >>